Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków poinformował, że dzięki współpracy lokalnych społeczników i parafii Trójcy Przenajświętszej w Lipiu uratowano cenny dziewiętnastowieczny rękopis karmelitański.
Rękopis karmelitański „Akta Kapituły Prowincjalnej Prowincji Najświętszego Sakramentu Zakonu Braci Bł. Maryi z Góry Karmel S.O.” został odnaleziony w 2019 r. pod schodami w budynku Starej Plebanii parafii Trójcy Przenajświętszej w Lipiu.
Jak podaje w mediach społecznościowych Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków, pierwszy wpis pochodzi z 1841 r., zaś ostatni datowany jest na 1863 r. Objęty wpisem egzemplarz mierzy ok. 20 x 30 cm i liczy 126 stron, spisanych po łacinie i po polsku. Rękopis zawiera protokoły zebrań kapituły prowincjonalnej prowincji wielkopolskiej karmelitów pw. Najświętszego Sakramentu. Zapisano w nim treść ośmiu kapituł prowincjonalnych: Obory 1841, Kłodawa 1844, Płońsk 1847, Kłodawa 1850, Obory 1853, Kłodawa 1856, Płońsk 1859, Lipie 1862 oraz sześciu kapituł definitorialnych: Warszawa 1843, Płońsk 1848, Trutowo 1851, Warszawa 1854, Wola Gułowska 1857, Lipie 1860.
W uzasadnieniu decyzji wpisującej obiekt do rejestru zabytków, Marcin Dawidowicz, Mazowiecki Wojewódzki Konserwator Zabytków, wskazał: „Klasztor w Lipiu przez ponad 200 lat związany był z działalnością Zakonu Braci Karmelitów Najświętszej Maryi Panny z Góry Karmel. Po kasacie zakonu w 1864 r. pozostałości zgromadzonej przez zakonników biblioteki przechowywane były w Lipiu. Większość uległa jednak zniszczeniu w czasie I wojny światowej. Rękopis „Akta Kapituły Prowincjalnej Prowincji Najświętszego Sakramentu Zakonu Braci Bł. Maryi z Góry Karmel S.O.” jest jednym z nielicznych zachowanych do czasów współczesnych ksiąg protokołów kapituły prowincji […]. O wartości historycznej rękopisu świadczy jego związek z historią parafii oraz miejscowości, w której przez wiele lat prowadził swą działalność zakon karmelitów. Obiekt pozostaje jedną z nielicznych pamiątek obecności zakonu oraz jedną księgą ze zbiorów bibliotecznych, która zachowała się w zbiorach parafii po pożarze w 1915 r. Wartości naukowe obiektu wynikają z jego autentyzmu – stanowi on dokument działalności klasztoru w latach 1841-1863. Ponadto protokoły kapituł zawarte w rękopisie dostarczają informacji na temat obsady klasztoru w Lipiu oraz o ruchu zakonników w obrębie prowincji wielkopolskiej karmelitów”.
Wpisu do rejestru zabytków dokonano na wniosek Parafia Trójcy Przenajświętszej w Lipiu, gm. Błędów, reprezentowanej przez proboszcza ks. Ewarysta Tomasiewicza. Jak podkreślono w komunikacie, w pracach mających na celu zabezpieczanie artefaktów znajdujących się w Starej Plebanii w Lipiu od kilku lat uczestniczą członkowie Stowarzyszenie Bezbłędna Gmina Błędów, których działalność stanowi doskonały przykład społecznej opieki nad zabytkami.